ਡੇਂਗੂ: ਡੇਂਗੂ ਇੱਕ ਮੱਛਰ ਤੋਂ ਫੈਲਣ ਵਾਲੀ ਬਿਮਾਰੀ ਹੈ। ਡੇਂਗੂ ਬੁਖਾਰ ਡੇਂਗੂ ਵਾਇਰਸ ਨਾਲ ਸੰਕਰਮਿਤ ਮੱਛਰ ਦੇ ਕੱਟਣ ਨਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਡੇਂਗੂ ਬੁਖਾਰ ਏਡੀਜ਼ ਪ੍ਰਜਾਤੀ ਦੇ ਮੱਛਰ ਦੇ ਕੱਟਣ ਨਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਡੇਂਗੂ ਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਾਮਲੇ ਗਰਮ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਲਗਭਗ ਅੱਧੀ ਆਬਾਦੀ, ਭਾਵ 4 ਅਰਬ ਲੋਕ ਅਜਿਹੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਯਾਨੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਡੇਂਗੂ ਬੁਖਾਰ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਹੈ। ਡੇਂਗੂ ਹਰ ਸਾਲ 400 ਮਿਲੀਅਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਬਰਸਾਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਈ ਥਾਵਾਂ ‘ਤੇ ਪਾਣੀ ਜਮ੍ਹਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਸਾਡੇ ਘਰਾਂ ‘ਚ ਅਜਿਹੀਆਂ ਕਈ ਥਾਵਾਂ ‘ਤੇ ਕਈ-ਕਈ ਦਿਨ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ‘ਚ ਪਾਣੀ ਖੜ੍ਹਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਡੇਂਗੂ ਦਾ ਮੱਛਰ ਅਜਿਹੇ ਸਾਫ਼ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਹੀ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲੇਖ ਵਿਚ ਡੇਂਗੂ ਬਾਰੇ ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣੋ। ਡੇਂਗੂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਤੁਸੀਂ ਇਸਦੇ ਲੱਛਣਾਂ, ਕਾਰਨਾਂ ਅਤੇ ਇਲਾਜ ਬਾਰੇ ਵੀ ਜਾਣੋਗੇ।
ਡੇਂਗੂ ਕੀ ਹੈ?
ਡੇਂਗੂ ਇੱਕ ਬਿਮਾਰੀ ਹੈ ਜੋ ਮੱਛਰਾਂ ਦੇ ਕੱਟਣ ਨਾਲ ਫੈਲਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਬਿਮਾਰੀ ਵਿੱਚ ਵਿਅਕਤੀ ਗੰਭੀਰ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਬਿਮਾਰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਬੁਖ਼ਾਰ ਡੇਂਗੂ ਵਾਇਰਸ ਕਾਰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਦਾ ਇਲਾਜ ਐਂਟੀਬਾਇਓਟਿਕਸ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਇਹ ਬਿਮਾਰੀ ਬਰਸਾਤ ਦੇ ਮੌਸਮ ਵਿਚ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਡੇਂਗੂ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਫੈਲਾਉਣ ਵਾਲੇ ਮੱਛਰ ਘਰਾਂ ਵਿਚ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਵਿਚ ਰੱਖੇ ਪਾਣੀ ਵਿਚ ਪਲ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਧਿਆਨ ਰਹੇ ਕਿ ਡੇਂਗੂ ਦਾ ਮੱਛਰ ਸਾਫ਼ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਹੀ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਆਪਣੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਪਾਣੀ ਇਕੱਠਾ ਨਾ ਹੋਣ ਦਿਓ। ਡੇਂਗੂ ਬੁਖਾਰ ਗਰਮ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਖਾਸ ਤੌਰ ‘ਤੇ, ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬੀ ਏਸ਼ੀਆ, ਪੱਛਮੀ ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ, ਪੂਰਬੀ ਮੈਡੀਟੇਰੀਅਨ, ਅਫਰੀਕਾ ਅਤੇ ਉੱਤਰੀ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ 100 ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੇਸ਼ ਹਰ ਸਾਲ ਡੇਂਗੂ ਦਾ ਪ੍ਰਕੋਪ ਦੇਖਦੇ ਹਨ। ਡੇਂਗੂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਉਮਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਮਰਦ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦੋਹਾਂ ਨੂੰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਹੈਮੋਰੈਜਿਕ ਬੁਖ਼ਾਰ ਦਾ ਇੱਕ ਗੰਭੀਰ ਰੂਪ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਡੇਂਗੂ ਦੇ ਲੱਛਣ?
ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਡੇਂਗੂ ਨਾਲ ਗੰਭੀਰ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਬਿਮਾਰ ਨਹੀਂ ਹੋ, ਤਾਂ ਇਸਦੇ ਲੱਛਣ ਕਿਸੇ ਵੀ ਹੋਰ ਬੁਖਾਰ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸਧਾਰਨ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਅਕਸਰ ਲੋਕ ਇਨ੍ਹਾਂ ਲੱਛਣਾਂ ਨੂੰ ਗੰਭੀਰਤਾ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦੇ। ਡੇਂਗੂ ਦੇ ਲੱਛਣਾਂ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ ਬੁਖਾਰ, ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚ ਦਰਦ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਉੱਤੇ ਧੱਫੜ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਡੇਂਗੂ ਨਾਲ ਗੰਭੀਰ ਰੂਪ ਵਿਚ ਬਿਮਾਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਹੱਡੀਆਂ ਵਿਚ ਤੇਜ਼ ਦਰਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਨੂੰ ਬ੍ਰੇਕਬੋਨ ਫੀਵਰ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਲਟੀਆਂ, ਜੋੜਾਂ ਵਿੱਚ ਦਰਦ, ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਦਰਦ ਵਰਗੇ ਕੁਝ ਲੱਛਣ ਵੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਡੇਂਗੂ ਹੋਣ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਪਿੱਠ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਦਰਦ, ਦਿਨ ਵਿੱਚ 3 ਜਾਂ ਇਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਾਰ ਉਲਟੀਆਂ ਆਉਣਾ, ਨੱਕ ਅਤੇ ਬੁੱਲ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਖੂਨ ਵਗਣਾ, ਉਲਟੀ ਅਤੇ ਟੱਟੀ ਵਿੱਚ ਖੂਨ ਆਉਣਾ, ਥਕਾਵਟ ਅਤੇ ਬੇਚੈਨ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਨਾ ਡੇਂਗੂ ਦੇ ਗੰਭੀਰ ਲੱਛਣ ਹਨ।
ਡੇਂਗੂ ਦੇ ਕਾਰਨ?
ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਉੱਪਰ ਪੜ੍ਹਿਆ ਹੈ, ਡੇਂਗੂ ਇੱਕ ਬਿਮਾਰੀ ਹੈ ਜੋ ਮੱਛਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਫੈਲਦੀ ਹੈ। ਡੇਂਗੂ ਵਾਇਰਸ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਡੇਂਗੂ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਨਾਲ ਸੰਕਰਮਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਇੱਕ ਸੰਕਰਮਿਤ ਮੱਛਰ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਕੱਟਦਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜੇਕਰ ਡੇਂਗੂ ਪੀੜਤ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਮੱਛਰ ਕੱਟਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਡੇਂਗੂ ਦੀ ਲਾਗ ਲੱਗ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਦੋਂ ਉਹ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਕੱਟਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਵੀ ਡੇਂਗੂ ਦੀ ਲਾਗ ਲੱਗ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਡੇਂਗੂ ਵਾਇਰਸ ਫਲੇਵੀਵਾਇਰਸ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਚਾਰ ਵਾਇਰਲ (ਡੇਂਗੂ ਬੁਖਾਰ ਦੀ ਕਿਸਮ) ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ – ਡੀ-ਈ-ਐਨ-1, ਡੀ-ਈ-ਐਨ-2, ਡੀ-ਈ-ਐਨ-3 ਅਤੇ ਡੀ-ਈ-ਐਨ-4 ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਏਡੀਜ਼ ਪ੍ਰਜਾਤੀ ਦੇ ਮੱਛਰ ਡੇਂਗੂ ਫੈਲਾਉਣ ਲਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਹਨ, ਅਤੇ ਖਾਸ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਏਡੀਜ਼ ਏਜੀਪਟੀ ਡੇਂਗੂ ਫੈਲਾਉਣ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਡੇਂਗੂ ਦਾ ਮੱਛਰ ਖੜ੍ਹੇ ਸਾਫ਼ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਦਿਨ ਵੇਲੇ ਕੱਟਦਾ ਹੈ। ਡੇਂਗੂ ਸੰਕਰਮਿਤ ਮੱਛਰ ਦੇ ਕੱਟਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਵਾਇਰਸ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਖੂਨ ਵਿੱਚ ਫੈਲਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਪ੍ਰਫੁੱਲਤ ਹੋਣ ਦਾ ਸਮਾਂ 2 ਤੋਂ 7 ਦਿਨਾਂ ਤੱਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਡੇਂਗੂ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਇਕ ਵਿਅਕਤੀ ਤੋਂ ਦੂਜੇ ਵਿਅਕਤੀ ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਫੈਲਦੀ, ਪਰ ਇਨਕਿਊਬੇਸ਼ਨ ਪੀਰੀਅਡ ਦੌਰਾਨ ਸੰਕਰਮਿਤ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਕੱਟਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜੇਕਰ ਮੱਛਰ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਕੱਟਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਦੂਜੇ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਵੀ ਇਸ ਦੀ ਲਾਗ ਲੱਗ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਡੇਂਗੂ ਦਾ ਇਲਾਜ?
ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਅਸੀਂ ਉੱਪਰ ਦੱਸਿਆ ਹੈ, ਇਹ ਬਿਮਾਰੀ ਇੱਕ ਵਾਇਰਸ ਕਾਰਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਐਂਟੀਬਾਇਓਟਿਕਸ ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ। ਇਸ ਦਾ ਕੋਈ ਇਲਾਜ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਐਂਟੀਵਾਇਰਲ ਦਵਾਈਆਂ ਨਾਲ ਲੱਛਣਾਂ ਦੇ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ ਇਲਾਜ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਉੱਪਰ ਦੱਸੇ ਲੱਛਣਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਵੀ ਦੇਖਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਆਪਣੇ ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਮਿਲੋ ਅਤੇ ਕਾਫ਼ੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਤਰਲ ਪਦਾਰਥ ਪੀਓ। ਉਲਟੀਆਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦੀ ਕਮੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਸਾਦੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਨਾਲ ਜੂਸ, ਨਾਰੀਅਲ ਪਾਣੀ ਆਦਿ ਦਾ ਸੇਵਨ ਕਰੋ। ਡੇਂਗੂ ਦੇ ਕੁਝ ਗੰਭੀਰ ਲੱਛਣ ਵੀ ਦੇਖੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜੇਕਰ ਇਹ ਲੱਛਣ ਨਜ਼ਰ ਆਉਣ ਤਾਂ ਤੁਰੰਤ ਡਾਕਟਰ ਕੋਲ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਬੁਖਾਰ ਨੂੰ ਘੱਟ ਕਰਨ ਲਈ ਡਾਕਟਰ ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਭੋਜਨ ਨੂੰ ਪੈਰਾਸੀਟਾਮੋਲ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਡੇਂਗੂ ਦੇ ਲੱਛਣ ਦੇਖਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਸਵੈ-ਦਵਾਈ ਨਾ ਲਓ। ਖਾਸ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਖੂਨ ਨੂੰ ਪਤਲਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਜੋ ਖੂਨ ਵਹਿਣ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਐਸਪਰੀਨ, ਆਈਬਿਊਪਰੋਫ਼ੈਨ, ਅਤੇ ਨੈਪ੍ਰੋਕਸਨ ਸੋਡੀਅਮ। ਡੇਂਗੂ ਦੇ ਇਲਾਜ ਵਿੱਚ ਕਈ ਕੁਦਰਤੀ ਅਤੇ ਘਰੇਲੂ ਉਪਚਾਰ ਵੀ ਲਾਭਦਾਇਕ ਸਾਬਤ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਜੇਕਰ ਗੰਭੀਰਤਾ ਵੱਧ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਮਿਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਗੰਭੀਰ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਖੂਨ ਚੜ੍ਹਾਉਣ ਦੀ ਵੀ ਲੋੜ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਡੇਂਗੂ ਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਬਚੀਏ (ਡੇਂਗੂ ਦੀ ਰੋਕਥਾਮ?)
ਹਾਲਾਂਕਿ ਡੇਂਗੂ ਦੀ ਵੈਕਸੀਨ ਕੁਝ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਉਪਲਬਧ ਹੈ, ਪਰ ਡਬਲਯੂਐਚਓ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਟੀਕਾ ਡੇਂਗੂ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਡੇਂਗੂ ਤੋਂ ਬਚਣ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਆਸਾਨ ਤਰੀਕਾ ਹੈ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਮੱਛਰ ਦੇ ਕੱਟਣ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣਾ। ਮੱਛਰਾਂ ਤੋਂ ਬਚਣ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਆਸਾਨ ਤਰੀਕਾ ਹੈ ਮੱਛਰਾਂ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਨਾ। ਮੱਛਰਾਂ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਮੱਛਰ ਭਜਾਉਣ ਵਾਲੀ ਦਵਾਈ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰੋ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਸਾਲ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਜਦੋਂ ਡੇਂਗੂ ਦਾ ਪ੍ਰਕੋਪ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਪੂਰੀ ਬਾਹਾਂ ਵਾਲੇ ਕੱਪੜੇ, ਜੁਰਾਬਾਂ ਅਤੇ ਜੁੱਤੀਆਂ ਪਹਿਨਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ। ਘਰ ਦੀਆਂ ਖਿੜਕੀਆਂ ਅਤੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਬੰਦ ਰੱਖੋ। ਜੇਕਰ ਘਰ ਜਾਂ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਕਿਤੇ ਵੀ ਪਾਣੀ ਜਮ੍ਹਾਂ ਹੋ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰ ਲਓ। ਜਿੱਥੇ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਨਾ ਸੰਭਵ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਉੱਥੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਮਿੱਟੀ ਦਾ ਤੇਲ ਜਾਂ ਪੈਟਰੋਲ ਪਾ ਕੇ ਰੱਖ ਦਿਓ।
ਡੇਂਗੂ ਬੁਖਾਰ ਦਾ ਨਿਦਾਨ
ਜਦੋਂ ਵੀ ਡੇਂਗੂ ਦੇ ਲੱਛਣ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਟੈਸਟ ਕਰਵਾਉਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਬਿਮਾਰੀ ਘਾਤਕ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਟਾਈਫਾਈਡ, ਫਲੂ ਅਤੇ ਖਸਰਾ ਵਰਗੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦੇ ਲੱਛਣ ਵੀ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਡੇਂਗੂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਨ ਲਈ, ਖੂਨ ਵਿੱਚ ਐਂਟੀਬਾਡੀਜ਼ ਅਤੇ ਵਾਇਰਸਾਂ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣ ਲਈ ਖੂਨ ਦੀ ਜਾਂਚ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਲੱਛਣ ਪੰਜ ਦਿਨਾਂ ਤੱਕ ਬਣੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਮਰੀਜ਼ ਦੇ ਸੀਰਮ ਦਾ ਨਮੂਨਾ ਲੈ ਕੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਵਾਇਰਸ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੌਲੀਮੇਰੇਜ਼ ਚੇਨ ਪ੍ਰਤੀਕ੍ਰਿਆ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸੀਰਮ ਜਾਂ ਸੇਰੇਬਰੋ ਸਪਾਈਨਲ ਤਰਲ ਦੇ ਨਮੂਨਿਆਂ ਤੋਂ ਵਾਇਰਲ ਜੀਨੋਮਿਕ ਖੋਜ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।