ਨਵਾਂ ਸਾਲ ਆਉਣ ‘ਚ ਕੁਝ ਹੀ ਦਿਨ ਬਾਕੀ ਹਨ। ਅਜਿਹੇ ‘ਚ ਪਾਰਟੀ ਦੌਰਾਨ ਚਾਕਲੇਟ ਖਾਣਾ ਸੁਭਾਵਿਕ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਸ਼ੂਗਰ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹਿਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ ‘ਚ ਸਵਾਲ ਉੱਠਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕੀ ਸ਼ੂਗਰ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ ਡਾਰਕ ਚਾਕਲੇਟ ਖਾ ਸਕਦੇ ਹਨ? ਤੁਹਾਡੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਲਈ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸ ਦਈਏ ਕਿ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਚਾਕਲੇਟ ਦੁੱਧ ਦੀ ਬਣੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਚੀਨੀ ਵੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਕੋਕੋ ਦੀ ਕੁੜੱਤਣ ਨੂੰ ਘੱਟ ਕਰਨ ਲਈ ਖੰਡ ਮਿਲਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਇਸ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਚਰਬੀ ਅਤੇ ਕੈਲੋਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਖਾਣਾ ਖਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਭਾਰ ਵਧ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕੋਲੈਸਟ੍ਰੋਲ ਵੀ ਵਧ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਆਓ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਸ਼ੂਗਰ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਡਾਰਕ ਚਾਕਲੇਟ ਦਾ ਸੇਵਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ।

ਕੀ ਸ਼ੂਗਰ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ ਨੂੰ ਡਾਰਕ ਚਾਕਲੇਟ ਖਾਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ?
ਡਾਰਕ ਚਾਕਲੇਟ ਵਿੱਚ 50 ਤੋਂ 90% ਕੋਕੋ ਸਾਲਿਡ, ਕੋਕੋ ਮੱਖਣ ਅਤੇ ਚੀਨੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕਿ ਮਿਲਕ ਚਾਕਲੇਟ ਵਿੱਚ 10 ਤੋਂ 50% ਕੋਕੋ ਸਾਲਿਡ, ਕੋਕੋ ਬਟਰ, ਦੁੱਧ ਅਤੇ ਚੀਨੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਡਾਰਕ ਚਾਕਲੇਟ ਵਿੱਚ ਦੁੱਧ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਇਹ ਦਲੀਲ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਹ ਸ਼ੂਗਰ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਲਈ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਵਿੱਚ ਘੱਟ ਚੀਨੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਦੁੱਧ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਅਤੇ 70 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਕੋਕੋ ਵੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਸਿਹਤ ਮਾਹਿਰਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਵਿੱਚ ਚੀਨੀ ਪਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਸ਼ੂਗਰ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਦੇ ਸੇਵਨ ਤੋਂ ਪਰਹੇਜ਼ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਇਨ੍ਹਾਂ ‘ਚ ਪੌਲੀਫੇਨੋਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਐਂਟੀਆਕਸੀਡੈਂਟ ਦੇ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਖੋਜ ਨੇ ਦਿਖਾਇਆ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਬਲੱਡ ਸ਼ੂਗਰ ਦੇ ਪੱਧਰ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ‘ਚ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਇਨਸੁਲਿਨ ਦੀ ਵਧੇਰੇ ਕੁਸ਼ਲਤਾ ਨਾਲ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਹ ਤੁਹਾਡੇ ਬਲੱਡ ਸ਼ੂਗਰ ਦੇ ਪੱਧਰ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਕਾਫ਼ੀ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ, ਇਸਨੂੰ ਸ਼ੂਗਰ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਲਈ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਨਹੀਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਮਠਿਆਈ ਦੀ ਲਾਲਸਾ ਹੈ ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਦਾ ਸੇਵਨ ਸੀਮਤ ਮਾਤਰਾ ‘ਚ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ।

ਇਸ ਵਿੱਚ ਫਲੇਵੋਨੋਇਡ ਅਤੇ ਐਂਟੀਆਕਸੀਡੈਂਟ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਅਧਿਐਨਾਂ ਨੇ ਦਿਖਾਇਆ ਹੈ ਕਿ ਫਲੇਵੋਨੋਇਡ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਖੁਰਾਕ ਖਾਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਕਿਸਮ ਦੇ ਭੋਜਨ ਦਾ ਸੇਵਨ ਨਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲੋਂ ਦਿਲ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਜਾਂ ਸਟ੍ਰੋਕ ਦਾ ਜੋਖਮ ਘੱਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਡਾਰਕ ਚਾਕਲੇਟ ਵਿੱਚ ਮੈਗਨੀਸ਼ੀਅਮ, ਜ਼ਿੰਕ, ਆਇਰਨ ਅਤੇ ਪੋਟਾਸ਼ੀਅਮ ਵੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਮੈਗਨੀਸ਼ੀਅਮ ਲਿਵਰ ਫੰਕਸ਼ਨ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਇਨਸੁਲਿਨ ਨੂੰ ਵਧਾ ਕੇ ਬਲੱਡ ਸ਼ੂਗਰ ਦੇ ਪੱਧਰ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਇਸ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਐਂਟੀਆਕਸੀਡੈਂਟ ਅਤੇ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਤੱਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਆਕਸੀਡੇਟਿਵ ਤਣਾਅ ਨੂੰ ਰੋਕ ਕੇ ਤੁਹਾਡੇ ਬਲੱਡ ਸ਼ੂਗਰ ਦੇ ਪੱਧਰਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਡੀ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਡਾਰਕ ਚਾਕਲੇਟ ਖਾਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਸ ਦੀ ਸੀਮਾ ਤੈਅ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਡਾ HbA1c (ਤਿੰਨ ਮਹੀਨਿਆਂ ਲਈ ਬਲੱਡ ਸ਼ੂਗਰ ਦੀ ਔਸਤ ਗਿਣਤੀ) ਦਾ ਪੱਧਰ ਆਮ ਹੈ ਜਾਂ 5.7 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਤੋਂ ਘੱਟ ਹੈ ਅਤੇ ਸੀਮਾ ਦੇ ਅੰਦਰ ਹੈ ਤਾਂ ਥੋੜ੍ਹੀ ਜਿਹੀ ਚਾਕਲੇਟ ਖਾਣ ਨਾਲ ਤੁਹਾਡੇ ਬਲੱਡ ਸ਼ੂਗਰ ਦੇ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਕੋਈ ਅਸਰ ਨਹੀਂ ਪਵੇਗਾ, ਪਰ ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਡੇ ਬਲੱਡ ਸ਼ੂਗਰ ਦੇ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਇਹ ਉੱਚਾ ਹੈ ਤਾਂ ਇਸ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹੋ।

The post ਕੀ ਡਾਈਬੀਟੀਜ਼ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ ਖਾ ਸਕਦੇ ਹਨ ਡਾਰਕ ਚਾਕਲੇਟ? appeared first on TV Punjab | Punjabi News Channel.

Healthy Body Weight: ਡਾਇਬੀਟੀਜ਼ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੇ ਲੱਖਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਇੰਡੀਅਨ ਕੌਂਸਲ ਆਫ਼ ਮੈਡੀਕਲ ਰਿਸਰਚ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਦੂਜੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਬਾਲਗ ਸ਼ੂਗਰ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਹੈ। ਪਿਛਲੇ ਤਿੰਨ ਦਹਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਸ਼ੂਗਰ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ 150 ਫੀਸਦੀ ਦਾ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਟਾਈਪ 2 ਡਾਇਬਟੀਜ਼ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਕਾਰਨ ਮੋਟਾਪਾ ਹੈ। ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸ ਦੇਈਏ ਕਿ ਮੋਟੇ ਹੋਣ ‘ਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਡਾਇਬਟੀਜ਼ ਦਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਜੇਕਰ ਕਮਰ ਦਾ ਆਕਾਰ 40 ਹੈ ਤਾਂ ਚੌਕਸ ਹੋ ਜਾਓ
ਡਾਕਟਰਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਸ਼ੂਗਰ ਅਤੇ ਹਾਈ ਬਲੱਡ ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਨ ਲਈ, “ਸਾਨੂੰ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦਾ ਬਾਡੀ ਮਾਸ ਇੰਡੈਕਸ (BMI) ਮਾਪਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ, ਖਾਸ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਇੱਕ ਸ਼ੂਗਰ ਵਾਲੇ ਮਰਦ ਜੇ ਕਮਰ ਦਾ ਆਕਾਰ 40 ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਜੇ ਕਮਰ ਦਾ ਆਕਾਰ 3 ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਅਜਿਹਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੋਟਾਪੇ ਨੇ ਫੜ ਲਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਭਾਰ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਨਾ ਹੋਵੇਗਾ।

ਇੱਕ ਸਿਹਤਮੰਦ ਸਰੀਰ ਦਾ ਭਾਰ ਕੀ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ
ਇੱਕ ਸਿਹਤਮੰਦ ਸਰੀਰ ਦਾ ਭਾਰ 18.5 ਤੋਂ 24 BMI ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। 18.5 ਤੋਂ ਘੱਟ BMI ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਮਰੀਜ਼ ਦਾ ਭਾਰ ਘੱਟ ਹੈ ਅਤੇ 24 ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਮਰੀਜ਼ ਦਾ ਭਾਰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇਸਦੇ ਲਈ ਨਿਯਮ ਵੱਖਰੇ ਹਨ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ BMI 18-22.9 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ BMI 23 ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ, ਤਾਂ ਮਰੀਜ਼ ਨੂੰ ਮੋਟਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਸਾਨੂੰ BMI ਨੂੰ 18-23 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਰੱਖਣਾ ਹੋਵੇਗਾ।

BMI ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਮਾਪਣਾ ਹੈ

ਮੰਨ ਲਓ ਕਿ ਤੁਹਾਡਾ ਭਾਰ 58 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਹੈ ਅਤੇ ਲੰਬਾਈ 165 ਸੈਂਟੀਮੀਟਰ ਯਾਨੀ 1.65 ਮੀਟਰ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਸਦਾ BMI ਪਤਾ ਕਰਨ ਲਈ, 1.65 ਨੂੰ 1.65 ਨਾਲ ਗੁਣਾ ਕਰੋ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਨਤੀਜੇ ਨਾਲ 58 ਨਾਲ ਭਾਗ ਕਰੋ। ਜੋ ਨਤੀਜਾ ਆਵੇਗਾ ਉਹ ਤੁਹਾਡਾ BMI ਹੋਵੇਗਾ।

ਇੱਥੇ ਸਧਾਰਨ ਫਾਰਮੂਲਾ ਹੈ:

BMI = ਭਾਰ (ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ) / (ਉਚਾਈ X ਉਚਾਈ (ਮੀਟਰਾਂ ਵਿੱਚ))
i.e
58 / (1.65 X 1.65) = 21.32
ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਡਾ BMI ਲੈਵਲ 25 ਜਾਂ ਇਸ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਹੈ ਤਾਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਸ਼ੂਗਰ 2, ਦਿਲ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਜਾਂ ਸਟ੍ਰੋਕ ਦਾ ਵਧੇਰੇ ਖ਼ਤਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ BMI 30 ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ, ਮੋਟਾਪੇ ਦੇ ਸਾਰੇ ਮਾੜੇ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਲਈ ਤਿਆਰ ਰਹੋ।

ਸ਼ੂਗਰ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਗੱਲਾਂ ਦਾ ਖਾਸ ਧਿਆਨ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ

1. ਸ਼ੂਗਰ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ ਨੂੰ ਉੱਚ ਪ੍ਰੋਟੀਨ, ਘੱਟ ਕਾਰਬੋਹਾਈਡਰੇਟ ਅਤੇ ਉੱਚ ਫਾਈਬਰ ਵਾਲੀ ਖੁਰਾਕ ਖਾਣੀ ਪਵੇਗੀ। ਚਾਵਲ ਅਤੇ ਕਣਕ ਦੀ ਬਜਾਏ, ਮਰੀਜ਼ ਫਲੀਆਂ, ਸ਼ਕਰਕੰਦੀ ਅਤੇ ਟਹਿਣੀਆਂ ਦਾ ਸੇਵਨ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।

2. ਸ਼ੂਗਰ ਦੇ ਰੋਗੀ ਨੂੰ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 150 ਮਿੰਟ ਦਰਮਿਆਨੀ ਸਰੀਰਕ ਕਸਰਤ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਤੇਜ਼ ਸੈਰ, ਤੈਰਾਕੀ ਅਤੇ ਸਾਈਕਲਿੰਗ। ਉਹ ਇਸ ਨੂੰ ਜੌਗਿੰਗ ਅਤੇ ਦੌੜਨ ਵਰਗੀਆਂ 75 ਮਿੰਟ ਦੀਆਂ ਸਖ਼ਤ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਨਾਲ ਵੀ ਜੋੜ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਮਰੀਜ਼ ਨੂੰ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਦੋ ਦਿਨਾਂ ਲਈ ਜ਼ੋਰਦਾਰ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸਟ੍ਰੈਚ ਬੈਂਡ ਵੀ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।

3. ਸ਼ੂਗਰ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਹਾਈਡਰੇਟ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 2-3 ਲੀਟਰ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਤਰਲ ਪਦਾਰਥ ਪੀਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

4. ਸ਼ੂਗਰ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਨੀਂਦ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਨੀਂਦ ਪੂਰੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਇਸ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਤਣਾਅ ਪੈਦਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਕੋਰਟੀਸੋਲ ਵਰਗੇ ਤਣਾਅ ਵਾਲੇ ਹਾਰਮੋਨ ਵਧਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਹ ਸ਼ੂਗਰ ਲੈਵਲ ਨੂੰ ਵਧਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਇੱਕ ਸਿਹਤਮੰਦ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 7-8 ਘੰਟੇ ਸੌਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

The post ਡਾਇਬਟੀਜ਼ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਲਈ ਖਤਰਨਾਕ ਹੈ ਮੋਟਾਪਾ, ਜਾਣੋ ਭਾਰ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਨ ਦਾ ਤਰੀਕਾ appeared first on TV Punjab | Punjabi News Channel.