ਕੁੱਲੂ ਜ਼ਿਲੇ ਦੀ ਸੁੰਦਰ ਪਾਰਵਤੀ ਘਾਟੀ ਵਿੱਚ ਮਨੀਕਰਨ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੇਖਣ ਵਾਲੇ ਸਥਾਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਪਵਿੱਤਰ ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ, ਇਹ ਸਥਾਨ ਆਪਣੇ ਗਰਮ ਪਾਣੀ ਦੇ ਚਸ਼ਮੇ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ। ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸ ਦੇਈਏ ਕਿ ਮਨੀਕਰਨ ਸਾਹਿਬ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸ਼ਰਧਾਲੂਆਂ ਲਈ ਲੰਗਰ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਥੇ ਗਰਮ ਉਬਲਦੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਗਰਮ ਪਾਣੀ ਦਾ ਰਾਜ਼ ਜਾਣਨ ਲਈ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਕਈ ਵਿਗਿਆਨੀ ਆਉਂਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਆਓ ਅੱਜ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸਦੇ ਹਾਂ ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਇਸ ਮਸ਼ਹੂਰ ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਦੇ ਇਸ ਰਹੱਸਮਈ ਸਰੋਵਰ ਬਾਰੇ, ਜਿੱਥੇ ਠੰਡ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪਾਣੀ ਗਰਮ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।

ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਮਨੀਕਰਨ ਸਾਹਿਬ –

ਇਹ ਚਮਤਕਾਰੀ ਸਰੋਵਰ ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਕੁੱਲੂ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਪਾਰਵਤੀ ਘਾਟ ਸਥਿਤ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਮਨੀਕਰਨ ਸਾਹਿਬ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਹੈ। ਜਾਣਕਾਰੀ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਗੁਰਦੁਆਰਾ 1760 ਮੀਟਰ ਦੀ ਉਚਾਈ ‘ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ ਅਤੇ ਕੁੱਲੂ ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ ਇਸ ਦੀ ਦੂਰੀ 35 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਹੈ।

ਕੁੰਡ ਬਾਰੇ ਮਿਥਿਹਾਸ –

ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਮਨੀਕਰਨ ਦੇ ਨਾਂ ਪਿੱਛੇ ਇੱਕ ਕਥਾ ਹੈ। ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਧਾਰਮਿਕ ਸਥਾਨਾਂ ‘ਤੇ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਅਤੇ ਮਾਤਾ ਪਾਰਵਤੀ ਨੇ 11 ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਤਪੱਸਿਆ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਪਰ ਇੱਥੇ ਰਹਿਣ ਦੌਰਾਨ ਦੇਵੀ ਪਾਰਵਤੀ ਦਾ ਕੀਮਤੀ ਰਤਨ ਜਾਂ ਰਤਨ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗ ਗਿਆ ਸੀ।

ਸ਼ੀਸ਼ ਨਾਗ ਦੀ ਗੂੰਜ ਨਾਲ ਪਾਣੀ ਗਰਮ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ।

ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਨੇ ਆਪਣੇ ਚੇਲਿਆਂ ਨੂੰ ਰਤਨ ਲੱਭਣ ਦਾ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ, ਪਰ ਚੇਲੇ ਲੱਖ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਅਸਫਲ ਰਹੇ। ਇਸ ਗੱਲ ‘ਤੇ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਗੁੱਸਾ ਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਤੀਜਾ ਨੇਤਰ ਖੁੱਲ੍ਹ ਗਿਆ। ਇਹ ਦੇਖ ਕੇ ਉੱਥੇ ਨੈਣਾ ਦੇਵੀ ਸ਼ਕਤੀ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਈ, ਜਿਸ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਹ ਰਤਨ ਪਾਤਾਲ ਵਿੱਚ ਸ਼ੇਸ਼ ਨਾਗ ਦੇ ਕੋਲ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚੇਲਿਆਂ ਨੇ ਉਸ ਤੋਂ ਰਤਨ ਵਾਪਸ ਲੈ ਲਿਆ, ਪਰ ਸ਼ੇਸ਼ ਨਾਗ ਨੂੰ ਇਹ ਬਿਲਕੁਲ ਵੀ ਪਸੰਦ ਨਹੀਂ ਆਇਆ ਅਤੇ ਉਹ ਇੰਨਾ ਗੁੱਸੇ ਵਿਚ ਆ ਗਿਆ ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਚੀਕਣ ਨਾਲ ਗਰਮ ਪਾਣੀ ਦੀ ਇੱਕ ਧਾਰਾ ਵਗਣ ਲੱਗੀ।

ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਦੇ ਆਗਮਨ ਨਾਲ ਗਰਮ ਪਾਣੀ ਵਗਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਿਆ।

ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਕ ਵਾਰ ਇਸ ਸਥਾਨ ‘ਤੇ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਆਪਣੇ ਪੰਜ ਚੇਲਿਆਂ ਨਾਲ ਆਏ ਸਨ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਇੱਕ ਚੇਲੇ ਭਾਈ ਮਰਦਾਨਾ ਨੂੰ ਲੰਗਰ ਲਈ ਦਾਲ ਅਤੇ ਆਟਾ ਮੰਗਣ ਲਈ ਕਿਹਾ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪੱਥਰ ਵੀ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਕਿਹਾ। ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਮਰਦਾਨੇ ਨੇ ਪੱਥਰ ਨੂੰ ਚੁੱਕਿਆ ਤਾਂ ਉੱਥੋਂ ਗਰਮ ਪਾਣੀ ਦੀ ਇੱਕ ਨਦੀ ਨਿਕਲਦੀ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ। ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਹੁਣ ਤੱਕ ਗਰਮ ਪਾਣੀ ਲਗਾਤਾਰ ਵਗ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉੱਥੇ ਇੱਕ ਤਲਾਅ ਵੀ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ।

ਮੁਕਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ –

ਇਹ ਸਥਾਨ ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਹਿੰਦੂਆਂ ਲਈ ਵੀ ਧਾਰਮਿਕ ਮਹੱਤਵ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਇਥੇ ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਆਉਂਦੇ-ਜਾਂਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਇਸ ਗਰਮ ਪਾਣੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਦੇ ਲੰਗਰ ਲਈ ਚੌਲ ਅਤੇ ਦਾਲਾਂ ਨੂੰ ਉਬਾਲਣ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਨਾਲ ਹੀ, ਇਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਰੋਵਰ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਮੁਕਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।

The post ਸਰਦੀਆਂ ਦੀ ਠੰਡ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਸ ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਦਾ ਪਾਣੀ ਉਬਲਦਾ ਹੈ, ਅਜਿਹਾ ਚਮਤਕਾਰ ਕਿ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਦੀਆਂ ਖੋਜਾਂ ਵੀ ਸਾਹਮਣੇ ਫੇਲ੍ਹ ਹੋ ਗਈਆਂ ਹਨ। appeared first on TV Punjab | Punjabi News Channel.