ਫਤਿਹਪੁਰੀ ਮਸਜਿਦ ਸ਼ਾਹਜਹਾਂ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੇ 1650 ਵਿੱਚ ਬਣਾਈ ਸੀ। ਖਿਰਕੀ ਮਸਜਿਦ 1380 ਵਿੱਚ ਫਿਰੋਜ਼ਸ਼ਾਹ ਤੁਗਲਕ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ। ਕਿਲਾ-ਏ-ਕੁਹਨਾ ਮਸਜਿਦ ਸ਼ੇਰ ਸ਼ਾਹ ਦੁਆਰਾ 1541 ਵਿੱਚ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ।
ਫਤਿਹਪੁਰੀ ਮਸਜਿਦ 1650 ਵਿੱਚ ਮੁਗਲ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਸ਼ਾਹਜਹਾਂ ਦੀ ਪਤਨੀ ਫਤਿਹਪੁਰੀ ਬੇਗਮ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ। ਇਹ ਪੁਰਾਣੀ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਚਾਂਦਨੀ ਚੌਕ ਦੇ ਨੇੜੇ ਖਾਰੀ ਬਾਉਲੀ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ।
ਖਿਰਕੀ ਮਸਜਿਦ 1380 ਵਿੱਚ ਫਿਰੋਜ਼ਸ਼ਾਹ ਤੁਗਲਕ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਖਾਨ-ਏ-ਜਹਾਂ ਜੁਨੈਨ ਸ਼ਾਹ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ। ਇਸ ਮਸਜਿਦ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸੁੰਦਰ ਖਿੜਕੀਆਂ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਇਸਦਾ ਨਾਮ ਖਿੜਕੀ ਮਸਜਿਦ ਹੈ। ਇਹ ਦੋ ਮੰਜ਼ਿਲਾ ਮਸਜਿਦ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਮਾਲਵੀਆ ਨਗਰ ਵਿੱਚ ਹੈ।
ਕਿਲਾ-ਏ-ਕੁਹਨਾ ਮਸਜਿਦ ਨੂੰ ਸ਼ੇਰਸ਼ਾਹ ਦੀ ਮਸਜਿਦ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਸ਼ੇਰ ਸ਼ਾਹ ਨੇ 1541 ਵਿੱਚ ਬਣਵਾਇਆ ਸੀ। ਇਹ ਮਸਜਿਦ ਦਿੱਲੀ ਚਿੜੀਆਘਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਪੁਰਾਣਾ ਕਿਲ੍ਹਾ (ਪੁਰਾਣਾ ਕਿਲਾ) ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ।
ਮੋਤੀ ਮਸਜਿਦ 17ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਮੁਗਲ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਸ਼ਾਹਜਹਾਂ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ। ਇਹ ਆਗਰਾ ਦੇ ਲਾਲ ਕਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਲਾਹੌਰ ਵਿੱਚ ਇਸੇ ਨਾਮ ਦੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਮਸਜਿਦ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਮੁਗਲ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਜਹਾਂਗੀਰ ਨੇ 1645 ਵਿੱਚ ਬਣਾਇਆ ਸੀ।
ਜਮਾਲੀ ਕਮਾਲੀ ਮਸਜਿਦ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਮਹਿਰੌਲੀ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਸ ਮਸਜਿਦ ਵਿੱਚ ਦੋ ਇਮਾਰਤਾਂ ਇਕੱਠੀਆਂ ਬਣੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ – ਇੱਕ ਮਸਜਿਦ ਹੈ ਅਤੇ ਦੂਜੀ ਜਮਾਲੀ ਅਤੇ ਕਮਾਲੀ ਦੀ ਕਬਰ ਹੈ। ਕਬਰ ਦੇ ਨਾਲ ਸਥਿਤ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਇਸ ਮਸਜਿਦ ਦਾ ਨਾਮ ਜਮਾਲੀ ਕਮਾਲੀ ਮਸਜਿਦ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ। ਇਹ ਮਸਜਿਦ 1528-1529 ਵਿੱਚ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ।
ਪੁਰਾਣੀ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਕਲਾਨ ਮਸਜਿਦ ਮੁਹੱਲਾ ਬੁਲਬੁਲੀ ਖਾਨਾ ਵਿੱਚ ਤੁਰਕਮਾਨ ਗੇਟ ਵੱਲ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਸੜਕ ‘ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਮਸਜਿਦ 1387 ਵਿੱਚ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਫਿਰੋਜ਼ ਸ਼ਾਹ ਦੇ ਮੰਤਰੀ ਖਾਨ ਜਹਾਂ ਨੇ ਬਣਵਾਈ ਸੀ।
ਲੋਦੀ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦੇ ਰਾਜਾ ਸਿਕੰਦਰ ਲੋਦੀ ਦੇ ਮੰਤਰੀ ਮੀਆਂ ਭੋਈਆ ਨੇ 1505 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਸਜਿਦ ਬਣਾਈ ਸੀ। ਇਸ ਮਸਜਿਦ ਦਾ ਨਾਮ ਮੋਠ ਦਾਲ ਮਸਜਿਦ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਨਾਮ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਇੱਕ ਦਿਲਚਸਪ ਕਹਾਣੀ ਹੈ। ਇਹ ਮਸਜਿਦ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਦੱਖਣੀ ਐਕਸਟੈਂਸ਼ਨ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਹੈ।
Filed under